پیچ خوردگی یا تورشن تخمدان، علائم، علل و درمان آن

پیچ خوردگی یا تورشن تخمدان، علائم، علل و درمان آن
تورشن به معنای پیچ خوردگی است. پیچ خوردگی یا در اصطلاح پزشکی تورشن تخمدان زمانی رخ می‌هد که تخمدان در اطراف بافت‌هایی که از آن حمایت می‌کنند پیچ بخورد. علاوه بر تخمدان، لوله فالوپ (لوله‌ای که تخمدان را به رحم مرتبط می‌کند) هم ممکن است دچار پیچ خوردگی شود. این وضعیتِ دردناک خونرسانی به این اندام‌ها را مختل می‌کند.

آیا تورشن یا پیچ‌خوردگی تخمدان مشکل شایعی است؟
تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان یک وضعیت اورژانسی است که اگر به موقع درمان نشود، ممکن است باعث از دست رفتن تخمدان شود. پزشک‌ها دقیقا علت بروز این ناهنجاری را نمی‌دانند با این حال اغلب عقیده دارند که یافته چندان شایعی نیست. چنانچه مبتلا به کیست تخمدان باشید، به دلیل تورم تخمدان، احتمال بیشتری دارد که به این عارضه دچار شوید. درصورت ابتلا می‌توانید با مصرف داروهای پیشگیری و یا هر داروی دیگری که پزشکتان تجویز کند، ریسک ابتلا به تورشن را در خودتان کاهش دهید.

علائم تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان چیست؟
تورشن تخمدان ممکن است باعث بروز هر یک از علائم زیر شود:
• درد شدید و ناگهانی در بخش تحتانی شکم
• گرفتگی شکم
• حالت تهوع
• استفراغ
این علائم اغلب بصورت ناگهانی و بدون هیچ علت قبلی بروز پیدا می‌کنند. تشخیص تورشن تخمدان می‌تواند دشوار و یا چالش برانگیز باشد چون علائم آن با تشخیص‌های دیگر از قبیل آپاندیسیت، سنگ کلیه و یا عفونت مجاری ادراری می‌تواند همپوشانی داشته باشد. با این حال در برخی از زنان ممکن است این علائم به مدت چند هفته تکرار شوند، بیایند و بروند. این شرایط زمانی رخ می‌دهد که تخمدان تلاش کند دوباره به جای اصلی خودش برگردد. با این حال فراموش نکنید که این ناهنجاری هیچ وقت بدون درد بروز نمی‌کند. اگر حالت تهوع و یا استفراغِ بدون درد دارید، احتمالا به بیماری دیگری دچار هستید. با این حال همواره باید برای تشخیص نهایی به پزشکتان مراجعه کنید.

علت بروز تورشن یا پیچ خوردگی تخمدن چیست و چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا هستند؟
تورشن تخمدان به طور کلی زمانی رخ می‌دهد که تخمدان در جای خودش پایدار نباشد. کیست تخمدان و یا حضور توده‌ای در تخمدان می‌تواند علت ناپایداری تخمدان باشد. به نقل از دکتر لیندا فن، مدیر تخصص‌های زنان و زایمان در مدیسین یل، «تخمدان به رحم و دیواره لگن متصل است. مثل یک توپ روی یک طناب است. حال اگر کیستی روی آن قرار گیرد، سنگین شده و می‌تواند به دور خودش پیچ بخورد.». همچنین در صورت داشتن هر یک از شرایط زیر، بیشتر در معرض ابتلا به تورشن تخمدان هستید:
• در صورتی که مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک یا PCO باشید.
• چنانچه رباط تخمدانی بلندی داشته باشید. رباط تخمدانی یک رباط فیبری است که تخمدان را به رحم متصل می‌کند.
• چنانچه لوله‌های رحمی‌تان را بسته باشید.
• چنانچه حامله باشید.
• چنانچه تحت درمان هورمونی مثلا برای درمان نازایی باشید که می‌تواند باعث تحریک تخمدان‌ها شود.
با این که این ناهنجاری در همه زنان و در هر سنی می‌تواند بروز کند، با این حال در سنین باروری شایع‌تر است.

پیچ خوردگی تخمدان چگونه تشخیص داده می‌شود؟
چنانچه دچار علائم تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان شدید، فورا به اورژانس مراجعه کنید. تورشن تخمدان هرچه دیرتر درمان شود، احتمال بروز عوارض آن بیشتر است. پزشک پس از گرفتن شرح حال و پرسیدن علائم و سابقه بیماری‌های قبلی، به معاینه لگن می‌پردازد. پزشک به دنبال هر گونه درد یا حساسیت حین لمس و یا توده در شما می‌گردد. پس از آن سونوگرافی اولتراسوند واژینال درخواست می‌شود تا تخمدان، لوله فالوپ و جریان خون بررسی شود. پزشک ممکن است تست خونی و یا تست ادرار برای رد هر یک از شرایط زیر درخواست کند:
• عفونت ادراری
• آبسه تخمدان
• حاملگی ناجا
• آپاندیسیت
اگرچه پزشک با کنار هم قرار دادن علائم، آزمایشات و نتایج حاصل از سونوگرافی تشخیص را تا حدودی نهایی می‌کند، با این حال تشخیص قطعی حین جراحی امکانپذیر است.

پیچ خوردگی یا تورشن تخمدان، علائم، علل و درمان آن
تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان چگونه درمان می‌شود؟
درصورت ابتلا به تورشن تخمدان انجام جراحی ضروری است. حین جراحی تلاش می‌شود تا تخمدان دوباره به جای سابقش برگردد. درصورت لزوم این عمل برای لوله فالوپ هم انجام می‌شود. اگر تخمدان آسیب جدی دیده باشید، ممکن است لازم باشد بافت آسیب‌دیده برداشته شود.

روش‌های جراحی
لاپاروسکوپی: حین این عمل پزشک یک وسیله باریک را از طریق یک شکاف کوچک وارد بخش تحتانی شکم می‌کند. این وسیله به پزشک اجازه می‌دهد تا اندام‌های داخلی را ببیند. همزمان از یک وسیله دیگر برای دیدن تخمدان هم استفاده می‌شود. به محض یافتن تخمدان، پزشک سعی می‌کند تا آن را به جای اولیه خودش برگرداند. این روش عموما به بیهوشی عمومی نیاز ندارد و بصورت سرپایی انجام می‌شود. درصورتی که حامله باشید، پزشک ممکن است استفاده از این روش را به شما توصیه کند.
لاپاروتومی: حین این عمل لازم است تا پزشک شکاف وسیع‌تری در بخش تحتانی شکم ایجاد کند تا به تخمدان دسترسی پیدا کند. این عمل نیاز به بیهوشی عمومی دارد و لازم است پس از جراحی در بیمارستان بستری شوید.

اگر مدت زمان زیادی از وقوع پیچ خوردگی تخمدان گذشته باشد و به دلیل قطع خونرسانی، اندام یا بخشی از آن از دست رفته باشد، پزشک ممکن است انجام هر یک از موارد زیر را توصیه کند:
اوفورکتومی: اگر بافت تخمدان مرده باشد، پزشک از عمل لاپاروسکوپی استفاده می‌کند تا بافت از دست رفته را از بدن خارج کند.
سالپینگو-اوفورکتومی: اگر هم تخمدان و هم لوله فالوپ از دست رفته باشند، پزشک این جراحی را انجام می‌دهد. همچنین در زنان یائسه پزشک ممکن است این جراحی را به منظور پیشگیری توصیه کند.
مشابه سایر عمل‌های جراحی، عوارض درمان شامل احتمال ایجاد لخته خون، عفونت و یا عوارض ناشی از بیهوشی است.

درمان دارویی
پزشک پس از جراحی ممکن است هر یک از داروهای زیر را برای کاهش درد و عوارض جراحی توصیه کند:
• استامینوفن
• ناپروکسن
• ایبوبروفن
پزشک ممکن است به منظور پیشگیری از عود مجدد داروهای پیشگیری از بارداری و یا سایر درمان‌های هورمونی را توصیه کند.

آیا بروز عوارض پیچ خوردگی تخمدان محتمل است؟
هر چه دیرتر درمان شوید، احتمال بروز عوارض بیشتر است. وقتی تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان رخ می‌دهد، خونرسانی به بافت تخمدان و در مواردی لوله فالوپ کمتر می‌شود. درصورتی که خونرسانی به مدت طولانی ادامه پیدا کند، می‌تواند باعث ایجاد نکروز (مردن باقت زنده) شود. اگر بیماری به این مرحله برسد، پزشک چاره‌ای ندارد جز این که تخمدان و یا هر بافت آسیب دیده‌ای را خارج کند. تنها راه پیشگیری از این عوارض مراجعه سریع و زودرس به پزشک و اورژانس است.

جمع بندی
تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان یک اورژانس زنان است و نیاز به درمان و جراحی اورژانسی دارد. پیچ خوردگی ممانعتی در بارداری یا زایمان شما ایجاد نمی‌کند.
مصرف فولیک اسید قبل و در حین بارداری هیسترکتومی و مراقبت‌های بعد از آن

نظر خود را بنویسید

نظرات (17 نظر)

مهناز

من به ضعیفی تخمدان مبتلا شدم ایا درمان دارد

۱۵ آذر ۰۰ - ۰۰:۲۷

ناشناس

سلام ۱۵سالمه مجردم هفته پیش که مدرسه بودم ساعت ورزش بعد یه پرش غیرعادی درد خیلی شدیدی درلگنم احساس کردم نمیتونستم اصلا بایستم بعد چهل دقیقه که منتقلم کردن بیمارستان دردم کمترشد ولی هی قطع و وصل میشددکترهاهم یه آزمایش گرفتنو یه چندتا سرم وصل کردن بعد گفتن چیزی نیس ولی چون من تورشن شنیده بودم وهمینطور تو آمبولانس هم دکترهای آمبولانس گفتن احتمال تورشن هس گفتم ببینم من تورشن دارم یانه وبعد اینکه ازبیمارستان اومدم دردهای شکمی داشتم که هی بالا تر میرفتن لطفا جواب بدید

۱۱ آذر ۰۰ - ۰۲:۱۱

پاسخ پزشک

با سلام؛ با توضیحاتی که دادید امکان تشخیص وجود ندارد. جهت معاینه و بررسی به پزشک مراجعه نمایید.

زهرا جعفری

سلام،من تقریبا سه سال پیش به علت تورشن تخمدان جراحی کردم و تخمدان سمت راستم رو از دست دادم،امکان بارداری با تخمدان سمت چپ را دارم یا نه؟

۲۸ مهر ۰۰ - ۱۳:۵۱

پاسخ پزشک

با سلام؛ بله امکان پذیر است.

ناشناس

سلام من سه سال پیش تورشن سمت راست عمل کردم دوباره یک ماه پیشم همون سمت عمل کردم الان سمت راستم درد میگیره امکانش هست به این زودی دوباره پیچ بخوره آخه تخمدان pcoدارم وتخمدانم بزرگ شده خیلی میترسم لطفا راهنماییم کنید

۳۰ مرداد ۰۰ - ۱۵:۳۵

پاسخ پزشک

با سلام؛ جهت معاینه به پزشک مراجعه نمایید.

باران

سلام من چند روزیه که دل درد شدید و درد در ناحیه کمر و پهلوهام خیلییی شدیده چند روزی بستری بودم گفتن کیست تخمدان دارم و احتمالا پیچ خوردگی که باید عمل شم میخواستم بدون عمل جراحی پیچ خوردگی میتونه مشکلی برای نازایی ایجاد کنه؟؟؟؟

۲۹ تیر ۰۰ - ۰۷:۵۷

پاسخ پزشک

با سلام؛ نگران نباشید، مشکلی ایجاد نمی‌شود.

زهرا

سلام وخسته نباشی به خانم دکتر من الان چندروزپریدشدم باخونریزی شدیدوشکم در خیلی زیادطوری که رفتم مسکن زدم پارسال دکتررفتم سونو دادم گفت چرخش تخمدان داری من زیاد توجه نکردم الان بایدچکارکنم

۲۶ تیر ۰۰ - ۲۲:۳۷

پاسخ پزشک

با سلام؛ جهت معاینه به پزشک زنان مراجعه نمایید و درصورت تشخیص تورشن تخمدان، نسبت به درمان اقدام نمایید.

ناشناس

سلام خدمت خانم دکتر عزیز من خانمی 36ساله هستم الان نزدیک به دوسال است که مدام موقع وریدی شکم دردشدیددارم یک بار که این جورشدم سونو دادم گفت چرخش تخمدان پیداکردن عمل نکردم الان مدتی دوباره دردهای زیرشکم شدیدشده وخون ریزی شدید دارم جوری که حالم بدمیشه باید برم دکترمسکن بزنم لطفاراهنمای کنید

۲۶ تیر ۰۰ - ۰۰:۵۴

پاسخ پزشک

با سلام؛ جهت معاینه به پزشک زنان مراجعه نمایید و درصورت تشخیص پیچ خوردگی تخمدان نسبت به درمان آن اقدام نمایید.

دنیامتینی

سلام خانم دکتر ببخشید من چند روز بخاطر درد شکم بستری شدم احتمال دادن آپاندیسیت باشه ولی بعد دوسه تا سونو گفتن مشکل تورشن دارم آیا ربطی ب ناباروری و اینا داره؟

۲۹ خرداد ۰۰ - ۱۶:۳۳

پاسخ پزشک

با سلام؛ نگران نباشید.

ناشناس

سلام خسته نباشید دخترم دوسال پیش پیچ خوردگی تخمدان عمل کرده الان دوباره به همون مشکل دچار شده باید عمل جراحی کنه پنج ماهه حامله هست ایا برا بچه اش مشکلی ندارد

۳۰ اردیبهشت ۰۰ - ۰۶:۴۷

پاسخ پزشک

با سلام؛ عمدتا اقدامات جراحی و بیهوشی اورژانسی در طی بارداری و در این سن حاملگی مسئله خاصی ایجاد نمی‌کند، نگران نباشید.

قدریە

سلام خانم دکتر،تقریبا ۱۱روز پیش بادردشکم وپهلو سونو دادم ۲تاکیست٦ و٤ سانتی هموراژیک سمت چپ تخمدان دارم .الان داروی اچ دی مصرف می کنم،استرس چرخش دارم ،فعالیت خاسی ندارم ،فقط تو خواب کشش بدنم می ترسم،دردکمر وزیر شکم دارم،یا خطرناکه؟

۱۰ اسفند ۹۹ - ۰۱:۴۲

پاسخ پزشک

با سلام؛ نگران نباشید، معمولا کیست‌های هموراژیک خودبخود جذب می‌شوند. فعالیت سنگین نداشته باشید.

ناشناس

سلام،من دو بار سونو دادم مشکوک به تورشن بود همم دیروز سونو کردن تورشن نداشت

۲۶ بهمن ۹۹ - ۰۹:۲۷

نازنین

سلام من اولین باره دکترا گفتن تورشن تخمدانتو عمل میکنن آیا بعدازعمل باز احتمال شکم درد هست یا احتمال درد بیشتر هست؟؟

۲۱ بهمن ۹۹ - ۱۴:۳۱

پاسخ پزشک

با سلام؛ درد شکم ناشی از تورشن، بعد از جراحی بهبود می‌یابد.

ناشناس

با سلام من دوبار عمل تورشن تخمدان انجام دادم هردو هم تخمدان سمت راست درفاصله زمانی یه سالونیم راه حلی هس که دیگ ب این درد دچارنشم

۱۱ بهمن ۹۹ - ۰۶:۲۶

پاسخ پزشک

با سلام؛ تورشن معمولا در زمینه کیست تخمدان ایجاد می‌شود. با مصرف برخی داروهای هورمونی می‌توان از ایجاد کیست‌ها جلوگیری کرد که البته باید با تجویز پزشک معالجتان باشد.

موسوی

مشکل تورشن تخم دان دارم رفتم سنو دکتر گفت تخم دان سمت چپ دوچار پیچ خوردگی شده و احتمال زیاد موقع عمل در بیاریم اگه میشه راهنمایی کنید چطور میتونم اطلاع داشته باشم که بعد از این عمل دوباره میتونم بچه دار شو یا نه راهنمایی کنید ممنونم 🙏🙏

۹ بهمن ۹۹ - ۰۴:۱۶

پاسخ پزشک

با سلام؛ با برداشتن یک تخمدان، در صورت سالم بودن لوله و تخمدان سمت مقابل، همچنان امکان باروری نرمال وجود دارد. تست‌هایی برای بررسی ذخیره تخمدانی وجود دارد که قابل انجام است ولی باید تاکید کنم که این تست‌ها به تنهایی پیشگویی کننده باروری نیستند.

ناشناس

تورشن سمت راست اگه برداشته شود مشکلی در بار وری فرد ایجاد میشود یا خیر

۹ بهمن ۹۹ - ۰۴:۱۱

پاسخ پزشک

با سلام؛ با برداشتن یک تخمدان، در صورت سالم بودن لوله و تخمدان سمت مقابل، همچنان امکان باروری نرمال وجود دارد. نگران نباشید.

ناشناس

سلام خانم دکتر ببخشید عمل چرخش تخمدان باعث نازایی میشه؟

۵ بهمن ۹۹ - ۰۸:۱۵

پاسخ پزشک

با سلام؛ خیر باعث نازایی نمی‌شود.

ناشناس

سلام خدمت خانم دکتر عزیز دختر ۱۴ ساله ام ۸ سال پیش با درد زیاد زیر شکم و پهلو به طور یکدفعه و بدون سابقه با مراجعه به پزشک و آزمایش و سنو وقطع نشدن درد و تب تشخیص دادن چرخش تخمدانه عمل جراحی کردن و یه تخمدان برداشته شد🥺 شکر خدا دیگه مشکلی پیش نیومده ولی پریودی خیلی سخت و دردناکی با خونریزی کم داره هر ماه خیلی خیلی اذیت میشه خیلی نگرانشم این شده برام کابوسی نمیدونم مشکلی نداره مشکلی براش پیش نمیاد چه کاری براش انجام بدم باتشکر فراوان 🙏🙏

۳ بهمن ۹۹ - ۲۲:۴۳

پاسخ پزشک

با سلام؛ باید سونوگرافی انجام دهند و برای شروع دارو به پزشک مراجعه بفرمایید.

نیاز به راهنمایی فوری دارید؟

بصورت آنلاین با دکتر رقیه پورعلی، جراح و متخصص بیماری‌های زنان‌، زایمان و نازایی گفتگو کنید.